Tháo gỡ các dự án tồn đọng kéo dài không chỉ giúp TP. Hồ Chí Minh khơi thông nguồn lực đất đai, vốn đầu tư và không gian phát triển mà còn mở ra dư địa tăng trưởng mới, cải thiện môi trường kinh doanh và nâng cao hiệu quả quản trị đô thị trong giai đoạn mới.
Áp lực phát triển đặt ra yêu cầu xử lý các “điểm nghẽn” kéo dài
Ngày 2/6, UBND TP. Hồ Chí Minh tổ chức hội nghị triển khai các cơ chế, chính sách mới liên quan đến xử lý khó khăn, vướng mắc của các dự án tồn đọng; đồng thời tổng kết kết quả thực hiện các kế hoạch rà soát, tháo gỡ công trình kéo dài trên địa bàn thành phố.
Tham dự hội nghị có lãnh đạo các sở, ban, ngành, địa phương; đại diện các cơ quan chuyên môn, cộng đồng doanh nghiệp, hiệp hội nghề nghiệp cùng nhiều đơn vị trực tiếp tham gia công tác rà soát, xử lý các công trình, dự án tồn đọng trên địa bàn thành phố.
Trong bối cảnh TP. Hồ Chí Minh bước vào giai đoạn phát triển với quy mô đô thị lớn hơn sau sắp xếp đơn vị hành chính, áp lực về quản trị đất đai, đầu tư công, hạ tầng và phân bổ nguồn lực cũng ngày càng gia tăng. Quá trình mở rộng không gian phát triển mang lại cơ hội hình thành các cực tăng trưởng mới, nhưng đồng thời cũng đặt ra yêu cầu phải xử lý nhanh những tồn đọng kéo dài nhiều năm.
Nhiều công trình, dự án chậm triển khai đã trở thành điểm nghẽn đối với quá trình phát triển đô thị khi làm giảm hiệu quả sử dụng đất, kéo dài vòng quay vốn đầu tư và gia tăng chi phí cơ hội cho nền kinh tế. Trong bối cảnh thành phố đặt mục tiêu tăng trưởng cao hơn ở giai đoạn tới, việc để nguồn lực tiếp tục bị “đóng băng” đồng nghĩa với việc thu hẹp dư địa phát triển.
Theo đánh giá tại hội nghị, nguyên nhân tồn đọng chủ yếu xuất phát từ sự chồng chéo pháp lý giữa các giai đoạn, vướng mắc trong xác định nghĩa vụ tài chính, thay đổi quy định đất đai – đầu tư – xây dựng qua thời gian cũng như sự tồn tại của nhiều hồ sơ lịch sử phức tạp chưa có cơ chế xử lý phù hợp.
Hoàn thiện hành lang pháp lý để giải phóng nguồn lực
Điểm đáng chú ý là giai đoạn hiện nay đã có thêm hành lang pháp lý mới để thúc đẩy xử lý các dự án kéo dài. Các cơ chế mới hướng đến mục tiêu vừa tháo gỡ khó khăn, hạn chế lãng phí nguồn lực, vừa bảo đảm nguyên tắc không hợp thức hóa sai phạm và duy trì tính minh bạch trong quản lý.
Việc hoàn thiện cơ sở pháp lý được kỳ vọng sẽ góp phần giảm tâm lý e ngại trách nhiệm trong xử lý hồ sơ phức tạp, đồng thời tạo điều kiện để các địa phương và cơ quan chuyên môn chủ động hơn trong phối hợp liên ngành.
Kết quả rà soát bước đầu cho thấy thành phố đã hoàn thành xử lý hoặc xác định hướng giải quyết đối với 838 dự án thuộc diện rà soát, góp phần khơi thông khoảng 17.000 ha đất và huy động hơn 206.000 tỷ đồng vốn đầu tư xã hội. Đây được xem là nguồn lực đáng kể để bổ sung cho các mục tiêu phát triển hạ tầng, dịch vụ và mở rộng không gian kinh tế đô thị.
Chuyển từ xử lý hồ sơ sang quản trị liên thông
Không chỉ dừng ở xử lý hồ sơ, TP. Hồ Chí Minh đang chuyển dần sang cách tiếp cận quản trị liên thông, tăng cường phối hợp đa ngành và ứng dụng dữ liệu số trong theo dõi tiến độ xử lý. Việc xây dựng hệ thống dữ liệu dùng chung, cập nhật trạng thái xử lý theo thời gian thực được xem là giải pháp giúp nâng cao hiệu quả điều hành và giảm tình trạng chồng chéo giữa các cơ quan.
Xu hướng này cũng phản ánh sự chuyển dịch từ mô hình quản lý hành chính truyền thống sang quản trị dựa trên dữ liệu – yếu tố ngày càng quan trọng đối với các đô thị quy mô lớn trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ.
Từ góc nhìn doanh nghiệp, việc tháo gỡ dự án tồn đọng không chỉ giúp khơi thông nguồn lực mà còn góp phần cải thiện niềm tin thị trường, giảm chi phí chờ đợi và tăng khả năng dự báo chính sách. Đây là những yếu tố quan trọng đối với quyết định mở rộng đầu tư, đặc biệt trong các lĩnh vực bất động sản, hạ tầng, sản xuất và dịch vụ.
Tạo dư địa tăng trưởng cho giai đoạn phát triển mới
Việc tái khởi động các dự án đình trệ, đưa quỹ đất quay trở lại chu trình phát triển và kích hoạt dòng vốn đầu tư được kỳ vọng sẽ tạo hiệu ứng lan tỏa sang nhiều lĩnh vực như xây dựng, logistics, sản xuất, thương mại và dịch vụ.
Ở góc độ dài hạn, xử lý hiệu quả các dự án tồn đọng không chỉ mang ý nghĩa giải quyết các vấn đề của quá khứ mà còn là bài toán về năng lực quản trị đô thị hiện đại. Khả năng điều phối liên ngành, quản trị dữ liệu và tổ chức nguồn lực hiệu quả sẽ quyết định mức độ cạnh tranh của thành phố trong chu kỳ phát triển mới.
Với một siêu đô thị đang bước vào giai đoạn tăng trưởng mới, năng lực cạnh tranh sẽ ngày càng phụ thuộc không chỉ vào quy mô dân số hay nguồn lực sẵn có mà còn ở khả năng vận hành hệ thống hiệu quả, minh bạch và có khả năng thích ứng cao với các yêu cầu phát triển trong tương lai.
Nart Thái
