Vào sáng ngày 16/11/2018, thảo luận về Dự thảo Luật Phòng chống tác hại rượu bia nhiều đại biểu Quốc hội cho rằng, dự định cấm bán rượu bia trên Internet là lợi bất cập hại, vừa trái luật, vừa trái chủ trương của Chính phủ trong thời đại 4.0
DỰ LUẬT CHƯA ĐÁNH GIÁ HẾT CÁC TÁC ĐỘNG PHÙ HỢP THỰC TẾ
Dự thảo này đã được bàn dưới nhiều góc độ, từ việc ép người khác uống bia rượu có phạm luật không đến các cơ chế chế tài khác. Tuy nhiên, trước điều khoản đề xuất, cấm bán bia rượu trên Internet, nói nôm na là bán online, thì phản ứng của chính các đại biểu lại nghi ngờ và không đồng ý, yêu cầu phải đánh giá hết các tác động có thể xảy ra.
Chẳng hạn, theo báo Tuổi trẻ đưa tin, đại biểu Đàng Thị Mỹ Hương (Ninh Thuận) đặt hàng loạt câu hỏi xoay quanh quy định này: “Ban soạn thảo đã đánh giá hết các tác động chưa? Có phù hợp với các quy định liên quan đến thương mại không? Có trái với tinh thần chủ trương của chúng ta trong thời đại thương mại số không?”…
Bởi vì, như nhiều nhận định, quy định này có thể tạo nên những hệ lụy mà phần thiệt hại sẽ tác động xấu đến sản xuất và người tiêu dùng trong nước. Đại biểu Trần Quang Chiểu (Nam Định) cho rằng, bia và rượu là hai mặt hàng hoàn toàn khác nhau, không thể đưa ra một bộ khung pháp lý để chế tài giống nhau.
Theo đó, rượu là mặt hàng kinh doanh có điều kiện, còn bia thì không. Do đó cấm bán bia rượu trên Internet là trái luật, trái với chủ trương của Chính phủ về việc tạo hành lang pháp lý cho các doanh nghiệp trong thời đại 4.0″.
Ông Trần Quang Chiểu cũng lo rằng, quy định cấm bán bia trên Internet sẽ tạo sự phản ứng ngược từ các doanh nghiệp nước ngoài kinh doanh đồ uống có cồn.
“Các doanh nghiệp sẽ nhận định rằng Việt Nam là đất nước không nhất quán trong chính sách, ảnh hưởng đến chỉ số niềm tin và chỉ số cạnh tranh”, ông Chiểu nói.
Còn đại biểu Phan Thái Bình (Quảng Nam) thì cho rằng, hiện nay bán hàng qua mạng là công cụ rất phổ biến, phù hợp với xu thế thời đại, là kênh minh bạch, các giao dịch đều để lại các thông tin làm cơ sở để thu thuế, xuất hoá đơn điện tử… Quản lý bán hàng trên mạng cũng giúp cơ quan nhà nước bảo vệ người tiêu dùng tốt hơn, hạn chế việc bảo vệ bán bia rượu cho trẻ em, tại sao cấm. Vì thế, ông Bình kiến nghị bỏ quy định không đúng luật này vì trái với Luật Đầu tư.
Hầu hết các đại biểu đều thống nhất rằng, sẽ không công bằng khi áp chung chế tài cho cả rượu và bia. Rượu là rượu mà bia là bia. Rượu là mặt hàng kinh doanh có điều kiện, còn bia thì không.
CẦN VẬN ĐỘNG NGƯỜI SỬ DỤNG UỐNG CÓ TRÁCH NHIỆM
Câu chuyện tiếp theo đó là, nếu cứ tiếp tục nhận định rằng đặt vấn đề rượu bia có hại là thiếu hợp lý, vì rượu bia chỉ có hại khi uống quá chén, sử dụng những sản phẩm không đảm bảo chất lượng.
Ông Trần Quang Chiểu nói một điều khá thú vị, hầu như ai cũng gật gù. Đó là, chúng ta nghĩ gì khi trong những ngày lễ tết với tấm lòng thành kính tiên tổ, với người đã mất, tiễn năm cũ đón năm mới truyền thống văn hoá ngàn đời thì mọi gia đình dân tộc Việt Nam đều có mâm cơm chén rượu cúng lên bàn thờ lúc giao thừa?
Chúng ta nghĩ gì khi khách đến nhà, gia chủ làm cơm nhưng không mời khách một chén rượu nhạt? Chả lẽ bây giời nói bia rượu là có tác hại thì chúng ta dùng cái gọi là tác hại để dâng lên tổ tiên, trời đất, với khách đến nhà và khách quốc tế hay sao?.
Từ quan điểm này, ông Trần Quang Chiểu cho rằng đối tượng chịu tác động luật phải là người sản xuất phải đảm bảo chất lượng, người sử dụng phải có ý thức.
Rõ ràng, câu chuyện ở đây chính là, nếu có ý thức thì người tiêu dùng sẽ quyết định uống như thế nào và nhà sản xuất phải sản xuất ra những sản phẩm có chất lượng để không ảnh hưởng đến sức khoẻ, cộng đồng. Việc kêu gọi và tuyên truyền uống có trách nhiệm chính là ở ý thức của từng người sử dụng.
Tranh luận ngay sau đó, đại biểu Nguyễn Quang Tuấn (Hà Nội) nhấn mạnh dự luật không cấm rượu bia mà “Phòng chống các tác hại của rượu bia đối với sức khoẻ.
Ông Nguyễn Quang Tuấn khẳng định: “Mục đích hướng đến của luật là ngăn sự lạm dụng, uống quá độ, nghiện bia rượu, uống có mức nguy hại. Cho dù rượu hay bia thì bản chất vẫn là đưa ethanol vào cơ thể, nếu uống ít thì không sao nhưng uống nhiều thì sẽ gây tác hại. Bởi vậy mục đích của luật là ngăn lạm dụng chứ không ngăn sử dụng”.
Phần lớn các đại biểu đều tán đồng quan điểm của ông Nguyễn Quang Tuấn. Các đại biểu cũng cho rằng dù khó khăn, dù ảnh hưởng đến nguồn thu, luật này vẫn phải quyết tâm hoàn thành vì sức khoẻ, tương lai người Việt.
VÂN QUỲNH tổng hợp
